อัฏฐิกชาดก (เรื่องพระพุทธเจ้าทรงเป็นมนุษย์)

อัฏฐิกชาดก

ณ เมืองพาราณสีอันรุ่งเรืองในอดีตกาลอันไกลโพ้น ณ ริมฝั่งแม่น้ำคงคาอันไหลเอื่อย สองฟากฝั่งเต็มไปด้วยต้นไม้เขียวขจีและหมู่บ้านอันสงบสุข พระโพธิสัตว์ได้เสวยพระชาติเป็น “เวทพราหมณ์” ผู้มีชื่อเสียงเลื่องลือในเรื่องของความเฉลียวฉลาด และความรู้ด้านเวทมนตร์คาถาต่างๆ เขามีบ้านเรือนหลังใหญ่โต โอ่อ่า มีทรัพย์สินเงินทองมากมาย และมีลูกศิษย์ลูกหาที่มาฝากตัวเรียนวิชามากมาย

วันหนึ่ง ขณะที่เวทพราหมณ์กำลังนั่งสอนวิชาแก่เหล่าศิษย์ในลานบ้านของตนเอง ทันใดนั้น ก็มีชายหนุ่มคนหนึ่งวิ่งหน้าตาตื่นเข้ามา “ท่านอาจารย์! ข้าพเจ้ามาขอความช่วยเหลือ!” เขาตะโกนเสียงดัง “เกิดอะไรขึ้น?” เวทพราหมณ์ถามด้วยน้ำเสียงสงบ “ข้าพเจ้า… ข้าพเจ้าพลั้งมือทำร้ายบิดาของข้าพเจ้าจนถึงแก่ความตาย!” ชายหนุ่มกล่าวด้วยน้ำตาคลอเบ้า “ข้าพเจ้าไม่รู้จะทำอย่างไรแล้ว!”

เหล่าศิษย์ต่างตกตะลึงกับคำสารภาพนั้น ต่างมองหน้ากันด้วยความไม่สบายใจ เวทพราหมณ์พิจารณาชายหนุ่มด้วยสายตาอันลึกซึ้ง “เจ้านั้นได้กระทำกรรมอันหนักหนาสาหัสยิ่งนัก” เวทพราหมณ์กล่าว “แต่ข้าพเจ้าเห็นว่าเจ้ามีจิตใจที่สำนึกผิด ข้าพเจ้าจะสอนวิธีแก้กรรมให้เจ้า”

“ข้าพเจ้าจะทำทุกอย่าง ท่านอาจารย์!” ชายหนุ่มรีบกล่าว “ขอเพียงให้ข้าพเจ้าได้ไถ่บาป” “สิ่งแรกที่เจ้าต้องทำ คือการไปนำกระดูกของบิดาเจ้ามา” เวทพราหมณ์สั่ง “แล้วนำมามอบให้ข้าพเจ้า” ชายหนุ่มรับคำและรีบดำเนินการทันที

เมื่อชายหนุ่มนำกระดูกของบิดากลับมา เวทพราหมณ์ก็นำกระดูกนั้นไปไว้ในสวนของตนเอง และรดน้ำพรวนดินเหมือนจะปลูกต้นไม้ “ท่านอาจารย์! นี่มันอะไรกัน!” ชายหนุ่มสงสัย “ท่านกำลังจะทำอะไร?” “ข้าพเจ้ากำลังจะทำให้บิดาของเจ้ากลับมามีชีวิตอีกครั้ง” เวทพราหมณ์ตอบอย่างมั่นใจ

เหล่าศิษย์ต่างมองดูด้วยความประหลาดใจ พวกเขาไม่เคยเห็นสิ่งใดเช่นนี้มาก่อน เวทพราหมณ์รดน้ำต้นไม้และดูแลอย่างดีทุกวัน วันแล้ววันเล่า แต่กระดูกก็ยังคงเป็นกระดูก ไม่มีทีท่าว่าจะงอกเงยเป็นสิ่งใด

หลายเดือนผ่านไป ชายหนุ่มเริ่มหมดหวัง “ท่านอาจารย์! ข้าพเจ้าหมดหนทางแล้ว” เขาเอ่ยปาก “บิดาของข้าพเจ้าไม่มีทางกลับมามีชีวิตอีกแล้ว” เวทพราหมณ์ยิ้มอย่างอ่อนโยน “เจ้าเห็นไหม” เขาพูด “การทำให้สิ่งที่ตายไปแล้วกลับมามีชีวิตนั้น เป็นไปไม่ได้” “แล้วทำไมท่านอาจารย์ถึง…?” ชายหนุ่มถามด้วยความงุนงง

“ข้าพเจ้าทำเช่นนี้ เพื่อสอนบทเรียนอันล้ำค่าแก่เจ้า” เวทพราหมณ์อธิบาย “การฆ่าบิดาของเจ้า เป็นบาปที่ใหญ่หลวงยิ่งนัก ไม่มีเวทมนตร์คาถาใดที่จะลบล้างได้ เว้นแต่เจ้าจะชดใช้กรรมด้วยการบำเพ็ญความดีงาม สร้างบุญกุศลให้มากๆ และตั้งมั่นว่าจะไม่ทำบาปเช่นนี้อีก”

“ท่านอาจารย์หมายความว่า…?” ชายหนุ่มเริ่มเข้าใจ “ใช่แล้ว” เวทพราหมณ์กล่าว “ความตายเป็นสิ่งที่แน่นอน สิ่งที่ผ่านไปแล้วก็ผ่านไปแล้ว สิ่งที่เราทำได้ คือการเรียนรู้จากความผิดพลาด และใช้ชีวิตที่เหลืออยู่เพื่อทำความดี”

ชายหนุ่มซาบซึ้งในคำสอนของเวทพราหมณ์เป็นอย่างยิ่ง เขาได้เรียนรู้ว่า การกระทำทุกอย่างย่อมมีผลตามมา และไม่มีสิ่งใดสามารถทดแทนหรือลบล้างบาปที่ได้กระทำไปแล้วได้ นอกจากความเพียรพยายามในการบำเพ็ญความดีงาม และการตั้งใจที่จะไม่ทำผิดซ้ำอีก

นับตั้งแต่วันนั้นเป็นต้นมา ชายหนุ่มผู้นั้นได้ตั้งมั่นที่จะทำความดี เขาได้อุทิศตนช่วยเหลือผู้อื่น สร้างบุญกุศลอย่างไม่ขาดสาย เพื่อชดใช้บาปที่เขาได้กระทำไป และเพื่อเป็นเครื่องเตือนใจแก่ตนเองอยู่เสมอ